Anasayfa / Psikoloji / Psikolojinin Temel Kavramları

Psikolojinin Temel Kavramları

Psikoloji (Yunanca, psihologia: Psikoloji), davranışlar ve zihinsel süreçler ile birlikte bunların altında yatan nedenleri inceleyen bilim dalıdır. Hem insanlar hem de hayvanlar üzerindeki çalışmaları kapsar. Psikoloji diğer bilimlere kıyasla kısa bir geçmişe sahiptir.

Bu kısa süre içinde psikoloji değişik biçimlerde tanımlanmıştır. İlk tanım insan zihninin yapısının incelenmesi biçimindeydi. İnsan zihnini gözleyebilmenin olanaksızlığı karşısında psikologlar, psikolojiyi “gözlenebilen davranışların bilimsel incelemesi” biçiminde tanımlamışlardır. İnsan zihninin davranış üzerindeki etkisini kabul etmeyen bu yaklaşıma, psikoloji içinde tepki oluşmaya başlamış, bellek süreçleri ve düşünme gibi zihinsel işlevleri inceleyen bilişsel psikoloji ortaya çıkmıştır.

Bu gelişmeler günümüz psikolojisinin tanımını etkilemiştir. Modern psikoloji günümüzde, davranışı ve davranışın altında yatan süreçleri bilimsel olarak inceleyen çalışma alanı olarak tanımlanır. Bilişsel süreçleri doğrudan gözleme olanağı yoktur; organizmanın davranışları gözlenerek ya da nörolojik bulgular kullanılarak onların varlığı saptanır.

Psikoloji Bilimi

İnsanın, bir canlı olarak çevresine uyum sağlamak ve kendi içinde de dengeli bir gelişme eğilimi vardır.Psikoloji de elde ettiği yasaları yine insana uygulayarak onun davranışlarını açıklamayla çalışır,önceden kestirmeye çalışır. Böylece, insana bu gelişim ve uyum sürecinde yardımcı olabilir.

Günümüzde psieyacan, bellek, düşünme, öğrenme konularında elde edilen psikolojik bilgilerin eğitim alanında kullanılmasıyla bu alanda başarı yükselmiş, daha sağlıklı, daha yeni bir eğitim anlayışı gelişmiştir.Ayrıca Türkiye Eğitim Bilimleri Psikolojik Danışma ve Rehberlik ya da dengi bir bölümden diploma alanlar, eğitim fakültesi mezunu olarak resmi kurumlarda veya özel eğitim öğretim kurumlarında rehber öğretmen- psikolojik danışman olarak çalışmaktadırlar.

Psikolojinin Amaçları

İnsan davranışlarını tanımlamaya çalışır. ( Örneğin: Stres, vücudun çeşitli içsel ve dışsal uyaranlara verdiği otomatik tepki., Öğrenme, bireyin yaşantılar sonucu davranışlarda meydana gelen oldukça uzun süreli değişmelerdir. gibi.

İnsan davranışlarını anlamaya ve açıklamaya çalışır. Davranışın nedenini saptamaya çalışır. Yani diğer bilimlerin yaptığı gibi neden-sonuç ilişkisini ortaya koymaya çalışır.

İnsan davranışlarını önceden kestirebilmek ( öngörü, tahmin ) ister.

Psikolojinin Alanları

Klinik psikoloji (İng. Clinical psychology)

Sosyal psikoloji (İng. Social psychology)

Deneysel psikoloji (İng. Experimental psychology)

Fizyolojik psikoloji (İng. Physiological psychology)

Gelişim psikolojisi (İng. Developmental psychology)

Endüstri ve Örgüt psikolojisi (İng. Industrial and Organizational psychology, a.k.a. IO psychology)

Eğitim psikolojisi (İng. Educational psychology)

Ekoller ve yaklaşımlar

Amaçlılık ruhbilimi (İng. Purposive psychology)

Askerlik ruhbilimi (İng. Military psychology)

Uygulamalı ruhbilim (İng. Applied psychology)

Atomculuk (İng. Atomism)

Bilimsel ruhbilim (İng. Scientific psychology)

Biçim ruhbilimi (İng. Gestalt psychology)

Bireysel ruhbilim (İng. Individual psychology)

Budunsal ruhbilim (İng. Ethnopsychology)

Çevre ruhbilimi (İng. Ecological psychology)

Çevresel ruhbilimi (İng. Environmental psychology)

Çözümsel ruhbilim (İng. Analytical psychology)

Davranışçılık (İng. Behaviorism)

Davranışlararası ruhbilimi (İng. Interbehavioral psychology)

Derinlik ruhbilimi (İng. Depth psychology)

Ergenlik ruhbilimi (İng. Adolescent psychology)

Yapısal ruhbilim (İng. Structural psychology)

Genel ruhbilim (İng. General psychology)

Gensel ruhbilim (İng. Genetic psychology)

Görgül ruhbilim (İng. Empirical psychology)

Hayvan ruhbilimi (İng. Animal psychology)

Herbartçılık (İng. Herbartianism)

İşlem ruhbilimi (İng. Act psychology)

İşlevsel ruhbilim (İng. Functional psychology)

Kişilik ruhbilimi (İng. Personalistic psychology)

Kültür ruhbilimi (İng. Cultural science psychology)

Matematiksel örnek ruhbilim (İng. Mathematical model psychology)

Nesnel ruhbilim (İng. Object psychology)

Örgensel ruhbilim (İng. Organismic psychology)

Öz ruhbilimi (İng. Self psychology)

Sayılama ruhbilimi (İng. Statistical psychology)

Topoloji ruhbilimi (İng. Topological psychology)

Ussal ruhbilim (İng. Rational psychology)

Uyaran – karşılık ruhbilimi (İng. Stimulus – response psychology)

Varoluşçu ruhbilim (İng. Existential psychology)

Vektör ruhbilimi (İng. Vector psychology)

Yığın ruhbilimi (İng. Mass psychology)

Politik Psikoloji (İng. political psychology)

Hakkında Admin

PdrGünlüğü sitesinin kurucu ve editörü olarak yaklaşık 6 yıldır burada yazıyorum. Uzmanlığım çocuk ve ergen psikolojisi olmakla beraber temel amacım mesleğimiz için faydalı paylaşımlarda bulunmaktır.

İlginizi Çekebilir

İyimser ve Kötümser İnsanlar Arasındaki Farklar

İyimserler (optimist) potansiyellerini maksimize ederlerken, kötümserler (pesimist) bastırırlar. İyimserlerle kötümserler arasındaki şu 5 ayırt edici …

Yorum Var

  1. Aydan

    Temellerini bilmekte fayda var

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir